قوانین مربوط به هندریل و نرده

نصب میله های دستگرد
پلکان های واقع در راه خروج باید در هر دو طرف مطابق شرایط بند ۵-۴-۶-۳ دارای میله دسـتگرد (نرده دستگیر) باشند. پیش بینی و نصب میله های دستگرد در پله های عریض باید مطابق شرایط بند ۲-۵-۴-۶-۳ انجام شود.

در هر دو طرف هر شیبراه که ارتفاعی بیش از ۱۵ سانتیمتر را طی می کنند، بایـد مطـابق ضـوابط بند ۵-۴-۶-۳ میله دستگرد نصب شود.

نصب میله های دستگرد
در هر دو طرف هر شیبراه که ارتفاعی بیش از ۱۵ سانتیمتر را طی میکنند، بایـد مطـابق ضـوابط بند۵-۴-۶-۳ میله دستگرد نصب شود.

در هر طرف مسیر شیبراه و پاگردهای شیبراه، باید حفاظ لبه مطابق با تمام شرایط زیر اجرا شود:

الف- نرده گذاری افقی
در پایین میله دستگرد و در فاصله ۴۰ تا ۴۸ سانتیمتر بالاتر از سطح پاگرد یـا شـیبراه، بایـد یـک نرده افقی (به منظور جلوگیری از سقوط صندلی چرخدار) نصب شود.

ب – مانع یا جدول
به منظور جلوگیری از انحراف چرخ صندلی چرخدار و نیز کمک برای افراد با ضعف بینایی، بایـد در سرتاسر لبه طول شیبراه، یک مانع (مانند نرده) یا جدول، در ارتفاع ۱۰ سانتیمتر از کف آن، نصـب شود.

تبصره:

در اطراف پاگردهای شیبراه که دارای حداکثر ۱۳ میلیمتر افتادگی قائم کناره ها (شانه شیبراه)، در محدوده افقی ۲۵ سانتیمتری از حدود الزامی پاگرد هستند، نیاز به حفاظ لبه نیست.

ارتفاع میله های دستگرد که از لب پله یا سطح کف تمام شده شیب شیبراه اندازه گیری می شود، باید به صورت یکنواخت کمتر از ۸۵ سانتیمتر و بیشتر از ۹۵ سانتیمتر نباشد.

در پهنای الزامی پلکان، تمام قسمتها باید در فاصله حداکثر ۷۵ سانتیمتر از یک میله دستگرد قرار داشته باشند، لذا در پله های عریض و در زمانی که با نصب میله دستگرد کناری، این شرایط فراهم نشود، نصب میله دستگرد میانی الزامی است.

در پله های یادمان ها، میله های دستگرد میانی باید در امتداد مستقیم ترین مسیر پیمایش خروج واقع شود.

در مکان هایی که قابل دسترس بودن آنها الزامی است، میله های دستگرد باید دارای مقطع دایره باشند.

قطر خارجی میله دستگرد با مقطع دایره، باید بین حداقل ۳۵ و حداکثر ۴۰ میلیمتر باشد، یا آنکه قابلیت گرفتن میله دستگرد را به اندازه معادل آن فراهم سازد.

اگر میله دستگرد با مقطع غیر دایره در مکانهایی نصب شود که قابل دسترس بودن آن الزامی نیست، اندازه محیطی آن باید برابر با حداقل ۱۰۰ و حداکثر ۱۶۰ میلیمتر و اندازه قطر آن حداکثر ۵۷ میلیمتر باشد. لبه های میله دستگرد باید گرد باشد.

سطحی از میله دستگرد که با دست گرفته می شـود بایـد پیوسـته و یکنواخـت باشـد و هـیچگونـه انقطاعی توسط بست های نگهدارنده یا دیگر موانع، در آن وجود نداشته باشد.

تبصره ها:

1. در پاگرد پله درون واحدهای مسکونی، انقطاع میله دستگرد توسط پایه نگهدارنده مجاز است.
2. در داخل واحد مسکونی، استفاده از اجزای تزیینی پیچکی یـا بیـرون زده در آغـاز حرکـت میلـه دستگرد در پائین ترین کف پله مجاز است.
3. پایه ها یا نرده هایی که به سطح پایینی میله دستگرد متصل هستند و از طرفین میلـه دسـتگرد، در محدوده ۳۸ میلیمتری زیر آن، بیرون زدگی ندارند، عامل منقطع کننده محسوب نمی شوند.

فاصله آزاد تا سطح مجاور
فاصله آزاد میان یک میله دستگرد و دیوار، یا سطح دیگر، باید حداقل ۴/۰ سـانتیمتـر باشـد. میلـه دستگرد و دیوار یا هر سطح دیگر مجاور میله باید از هر گونه جسم تیز یا برنده عاری باشد.

پیش آمدگی ها در راه پله
در نصب میله دستگرد، پیش آمدگی ها به درون عرض الزامی در ارتفاع میله دستگرد یا زیر آن، نباید بیش از ۱۲ سانتیمتر باشد.

جان پناه ها و حفاظ ها
هرجا که نصب جان پناه یا حفاظ و دستانداز الزامی اعلام شده باشد، باید در انطباق با مقررات زیـر اجرا شود:

۱-۶-۴-۶-۳ ارتفاع دستاندازها یا جان پناه ها از سطح فضا یا بامی که دسترسی افراد به آن ممکن است، باید از کف تمام شده بام حداقل ۱۱۰ سانتیمتر و از لبـه پلـه یـا سـطح شـیبدارحـداقل ۹۰ سانتیمترباشد.

تبصره:

در صورتی که جان پناه بام و سایر فضاهای مورد نظر دارای لبه یا پیش آمـدگی بـا پهنـای حداقل ۲۰ سانتیمتر باشند، ارتفاع جانپناه را میتوان حداقل ۹۰ سانتیمتر در نظر گرفت.

۲-۶-۴-۶-۳ فاصـله خـالی بـین دو نـرده عمـودی دسـت انـداز و جـان پنـاه نبایـد بیشـتر از ۱۱ سانتیمترباشد. در صورت وجود نرده های تزئینی، نباید از هیچ قسمت آن کره ای بـه قطـر بـیش از ۱۱ سانتیمتر عبور کند.

۳-۶-۴-۶-۳ در جان پناه ها و دستاندازهای دارای شیشه به هر اندازهای، باید تنها از شیشه ایمـن و غیر ریزنده استفاده شود.

ارتفاع دست اندازهای شیبدار پله ها یا شیبراه ها از لبۀ پله یا سطح شیبراه بایدحداقل ۰/۹۰ متر باشد

در شرایط زیر نصب میلۀ دستگرد منطبق با الزامات قسمت ۹-۹-۴ الزامیست. مگر آنکه در ضوابط اختصاصی تصرفها به گونۀ دیگری تعیین شده باشد:

الف- در دو طرف راه پله هایی که

• بیش از دو ارتفاع پله را طی میکنند و
• در مسیرهای دسترس یا خروج اصلی ساختمان یا تصرف قرار دارند.

ب- در دو طرف تمام شیب راه هایی که

• در مسیرهای دسترس یا خروج اصلی ساختمان یا تصرف قرار دارند،
• ارتفاع بیش از ۰/۱۵ متر را طی میکنند و
• طول افقی آنها بیش از ۱/۸۵ متر است و
• حداقل در یک طرف تمام شیبراه های غیر آن که دارای شیب بیش از۸ درصد است.

پ- در میانۀ پهنای پله های با

• عرض بیش از ۱/۸۰ متر که در مسیرهای دسترس یا خروج ساختمان یا تصرف قرار دارند،

به نحوی که همواره افراد در فاصلۀ ۰/۷۵ متر یا کمتر از یک میلۀ دستگرد قرار گیرند.

هرجا که نصب جانپناه یا حفاظ و دستانداز الزامی اعلام شده باشد، باید در انطباق با مقررات زیر اجرا شود:

۱-۱-۹-۹-۴

ارتفاع دستاندازها یا جانپناه ها از سطح فضا یا بام در دسـترس، بایـد حـداقل ۱/۱۰ متر و از لبه پله یا سطح شیبدار حداقل ۰/۹۰ متر باشد.

۲-۱-۹-۹-۴

فاصله خالی بین دو نرده عمودی دستانداز و جانپناه نباید بیشتر از ۰/۱۱ متـر باشـد.در صورت وجود نرده های تزئینی، نباید از هیچ قسمت آن کرهای به قطر بیش از ۰/۱۱ متر عبور کند.

۳-۱-۹-۹-۴

در صورت استفاده از میله های افقی در دستانداز و جانپناه، غیر از فاصله منـدرج در بند ۲-۱-۹-۹-۴ ، طراحی دستانداز باید به گونه ای باشد که از بالا رفتن کودکـان و احتمـال سـقوط آنها با تدابیری چون شیب داخلی یا هلالی برگشته جلوگیری کند.

۴-۱-۹-۹-۴

استفاده از شیشه ایمن و غیر ریزنده در جانپناه ها و دستاندازهای دارای شیشه بـه هر قطع و اندازه، الزامی است.

ارتفاع میله های دستگرد که از لب پله و یا سطح کف تمام شده شیبراه یا فضا اندازهگیری میشود، باید بین ۰/۸۵ تا ۰/۹۰ متر باشد.

این ارتفاع در تمام طول میلۀ دستگرد باید به صورت یکنواخت امتداد داشته باشد.

استفاده از شیشه ایمن و غیر ریزنده در جانپناه ها و دستاندازهای دارای شیشه بـه هر قطع و اندازه، الزامی است.

انتهای میله دستگرد باید به سمت یک دیوار، حفاظ یا سطح تردد چرخیده یا خم شود یا تا میله های دستگرد خیز مجاور پلکان یا شیبراه امتداد داشته باشد (تا از ایجاد جراحت یا گیر کردن اشیاء یا لباس افراد به میله های دستگرد جلوگیری شود).

در جایی که میله دستگرد بین خیزهای مجاور پیوسته نیست، باید حداقل ۰/۳۰ متر به صورت افقی از لبه های ابتدا و انتهای شیبراه و از بالاترین پیشانی پله ادامه داشته باشد.

در پله ها، میله دستگرد باید از سمت پایین شیب آن نیز، به اندازه عمق یک کف پله بعد از پائین ترین پیشانی پله ادامه یابد.

میله دستگرد با مقطع دایره باید دارای قطر خارجی بین ۳۵ تا ۴۰ میلیمتـر باشـد، در غیر اینصورت مقطع میله باید قابلیت گرفتن میله دستگرد را به اندازه معادل آن فراهم سازد.

اگر مقطع میله دستگرد دایرهای نیست، اندازه محیطی آن باید حداقل ۱۰۰ و حداکثر ۱۶۰ میلیمتـر وحداکثر اندازه قطر آن ۵۷ میلیمتر باشد. لبه های میله دستگرد باید با شعاع حداقل ۲/۵ میلـیمتـر گرد شده باشند.

۵-۲-۹-۹-۴

فاصله آزاد میان یک میله دستگرد و دیوار یا سطح دیگر باید حداقل ۴۰ میلـیمتـر باشد.