قوانین مربوط به عرض راهرو و کریدور در ساختمان

عرض کریدور

حداقل عرض کریدور باید مطابق بخش ۶-۶-۳ تعیین شود و به طور کلی، عرض کریـدورهـایی کـه قابل دسترس بودن آنها الزامی نیست، نبایدکمتر از ۱۱۰ سانتیمتر باشد.

تبصره ها:

1. کریدورهایی که فقط برای دسترسی به تجهیزات برقی، مکانیکی یا لوله کشـی و بهـره بـرداری از آن، استفاده میشود:   حداقل ۶۰ سانتیمتر.
2. برای بار تصرف ۵۰ نفر یا کمتر:   حداقل ۹۰ سانتیمتر.
3. داخل یک واحد مسکونی:   حداقل ۹۰ سانتیمتر.
4. در گروه (آ)، با کریدوری با ظرفیت الزامی ۱۰۰ نفر یا بیشتر:   حداقل ۲۴۰ سانتیمتر.
5. در کریدورهای مربوط به بخش جراحی در گروه (د)، مراکز مراقبتهای بهداشـتی از بیمارهـای غیردائم دریافت کننده مراقبتهای پزشکی سرپایی که قادر به مراقبت از خود نیسـتند:   حـداقل ۱۸۰ سانتیمتر.
6. در گروه (د۲-)، در مکـان هـایی کـه جابـه جـایی تختخـواب در آنهـا لازم اسـت:   حـداقل ۲۴۵ سانتیمتر

 عرض گذرگاه خروج

عرض هر گذرگاه خروج باید مطابق ظرفیت خروج در نظر گرفته شود و مطابق بخـش هـای ۵-۶-۳ و ۶-۶-۳ برای بیشترین تعداد متصرفانی که ممکن است از آن عبور کنند، کافی باشد.

این عرض در هر حال نباید کمتر از ۱۱۰ سانتیمتر باشد، به جز برای بار تصرف کمتر از ۵۰ کـه در ایـن صـورت میتوان آنرا حداقل ۹۰ سانتیمتر گرفت.

در مواردی که گذرگاه خروج در انتهای چنـد خـروج واقـع گردد، عرض آن باید دستکم برابر مجموع پهنای الزامی تمام خروج های منتهی به آن باشد.

بار تصرف
در هر طبقه، هر بخش از بنا و هر فضای مجزا و مشخص که به تصرف انسـان در آیـد، ظرفیـت راه خروج بایـد بـرای بـار تصـرف همـان طبقـه، بخـش یـا فضـا در نظـر گرفتـه شـود و بـرای تعـداد استفاده کنندگان از راه خروج، مناسب و کافی باشد.

به این منظور، در هربنا و هر بخش از بنـا و بـه طور کلی در هر فضا، تعداد افرادی که راه خروج برای آنها تأمین می شود، نباید کمتر از تعداد واقعی
متصرفان، که فضا، سطح کف، یا ساختمان برای بهره برداری آنها محاسبه شده و نیز کمتر از حاصل تقسیم مساحت یا زیر بنای فضا یا ساختمان بر سرانه تصرف همان فضـا، کـه در جـدول ۱-۵-۶-۳ مشخص شدهاست، در نظر گرفته شود.
در مواردی که در جدول، برای یک نوع تصرف، مساحت ناخالص و مساحت خالص به صورت اعـداد
جداگانه ارائه شده است،

برای تعیین بار تصرف باید در محاسبات، عدد مربوط به مسـاحت ناخـالص برای کل بنا و عدد مربوط به مساحت خالص را برای سطحی که بـه طـور مشـخص بـه آن تصـرف اختصاص مییابد، در نظر گرفته شود.

جدول ۱-۵-۶-۳ : سرانه تصرف در بناهای مختلف (بر حسب مترمربع به ازای هرنفر)

ادامه در کتاب صفحه ۱۰۰

حداقل پهنای راه خروج
عرض هر یک از قسمت ها و اجزای مختلف راه خروج، مشروح در بندهای ۳-۶-۳ و ،۴-۶-۳ باید بر اساس پهنای لازم خروج به ازای هر متصرف مندرج در جدول ۱-۶-۶-۳ تعیین شود.
پهنای راه خروج نباید از مقادیر ارائه شده دراین بخش کمتر باشد. پهنای کل راه خروج، بـر حسـب میلیمتر، نباید از حاصل ضرب کل بار تصرف منتهی به راه خـروج و ضـرایب داده شـده در جـدول ۱-۶-۶-۳  و نیز از مقادیر مشخص شده در هر جای دیگر این مبحث کمتـر باشـد.

راه هـای خـروج چندگانه باید به اندازهای باشد که در صورت حذف یکی از راه ها، ظرفیت موجود قابـل اسـتفاده بـه کمتر از ۵۰ درصد ظرفیت مورد نیاز کاهش نیابد.

تبصره: راه های خروج، مطابق بخش ضوابط اختصاصی تصرف های تجمعی

جدول ۱-۶-۶-۳ :  پهنای راه خروج به ازای هر متصرف (میلیمتر بر نفر متصرف)

دسترسی
دسترسی به پلکان محافظت شده در برابر دود باید از طریق یک لابـی یـا یـک بـالکن خـارجی بـاز باشد.

حداقل عرض لابی باید برابر با عرض مورد نیاز کریدور منتهی به آن باشد، ولی در هـر صـورت نبایدکمتر از ۱۱۰سانتیمتر باشد و طول آن نیز باید حداقل ۱/۸ متر در جهت پیمایش خروج باشد.
در صورت استفاده از روش فشار مثبت، نیاز به دسترسی از طریق لابی وجود نـدارد. در هـر صـورت فضاهای قابل تصرف (واحدهای مسکونی، تجاری، اداری، …) نبایـد بـه صـورت مسـتقیم بـه پلکـان باز شود.

در توقفگاه های بزرگ، به منظور تفکیک عبور سواره و پیاده، در کنار معبر سواره یـا جایگاه های توقف خودرو باید گذرگاه عابران به عرض حداقل ۰/۶۰ متـر در نظـر گرفتـه شـود و بـا تغییر رنگ معبر یا افزایش ارتفاع کف آن بالاتر از سطح معبر سواره تفکیک شود.

پهنای مفید آزاد و بدون مانع فضای راهروهای ارتباطی داخل ساختمان که در مسیر دسترس و خروج قراردارند بر اساس نوع تصرف و برآورد تعداد متصرفان یا بهره بردارانی که آن راهرو مسیر دسترس یا خروج آنهاست، محاسبه می شود.

اما در هر صورت نباید از ۱/۴۰ متر کمتر باشد.
مکان و اندازه پیش بینی شده برای نصب هر وسیلۀ مجاز یا مبلمان برای نشستن یا نگهبانی و پذیرش، باید به گونه ای باشد که پس از نصب آنها پهنای مفید راهرو به کمتر از حداقل پهنای الزامی فوق کاهش نیابد.

۲-۴-۱-۵-۴
در ساختمان ها یا داخل واحدهای تصرف که قابل دسترس بودن آنها برای افراد معلول الزامی نیست، اگر راهروی ارتباطی در راستای مسیر دسترس و خروج قرار داشته باشد، حداقل پهنای مفید و بدون مانع آن ۱/۱۰ متر است، مگر آنکه در مقررات اختصاصی تصرفی به گونه ای دیگر تعیین شده باشد.

راهروهایی که فقط برای دسترسی به تجهیزات برقی، مکانیکی یا لوله کشی و بهره برداری از آن، استفاده می شود باید حداقل ۶۰ سانتیمتر پهنا داشته باشند.

پهنای شیبراه های واقع در مسیر دسترس و خروج اصلی باید برابر با پهنای الزامی راهروهای اصلی در همان تصرف باشد.

پهنای بقیۀ شیبراه ها در صورتی که قابل دسترس بودن آنها برای افراد معلول الزامی نباشد، حداقل ۰/۹ متر است، مگر آنکه در مقررات اختصاصی تصرفی به گونه ای دیگر تعیین شده باشد.

حداقل پهنای الزامی راهروهای مستقیم با بار تصرف ۵۰ نفر یا کمتر که قابل دسترس بودن آنها برای افراد معلول الزامی نباشد، ۰/۹ متر است.

حداقل پهنای الزامی راهرو های مستقیم و پلکان های داخلی واحدهای مسکونی ۰/۹۰ متر است.

۷-۱-۱-۷-۴

در پلکان های داخلی واحدهای مسکونی که

• قابل دسترس بودن آنها برای افراد معلول مطابق ضوابط مربوط الزامی نباشد یا
• پلکان های دارای ۴ پله و کمتر،

نیازی به نصب میلۀ دستگرد ندارند، در سایر موارد لازم است که حداقل در یک طرف آنها میله دستگرد نصب شود.

در این حالت، میله دستگرد تنها باید از بالاترین ارتفاع پله به پایین ترین ارتفاع پله امتداد داشته باشد و نیازی به برگشتن انتهای میله دستگرد یا امتداد بیشتر از طول پله یا شیبراه ندارد.